محمد على مجاهدى

165

كاروان شعر عاشورايى ( فارسي )

3 . شوارق الالهام ، شرح ناتمام بر تجريد الكلام تأليف خواجه نصير طوسى . 4 . كليات طيّبه ، در داورى اقوال ميرداماد و شاگردش ملا صدرا در مسألهء « اصالت وجود و ماهيت » . 5 . حدوث العالم ، در حادث بودن عالم هستى . 6 . شرح الهياكل ، شرح هياكل النور تأليف شيخ اشراق سهروردى در حكمت اشراق . 7 . ديوان اشعار ، كه مؤلف تذكرهء نصرآبادى تعداد ابيات آن را قريب به دوازده هزار بيت ثبت كرده است . ديوان وى به اهتمام آقاى ابو الحسن پروين پريشان‌زاده به چاپ رسيده كه حاوى بيش از ده هزار بيت مىباشد . شرح احوال و آثار وى در اغلب كتب رجالى شيعه آمده است . « 1 » سبك شعرى فياض در شعر از سبك اصفهانى معروف به سبك هندى پيروى مىكرده و از نام‌آورترين چهره‌هاى شعر آيينى در اين سبك به شمار مىرود . وى در مناقب و بيان عظمت وجودى ذوات مقدس معصومين عليهم السلام داراى قصايد بلند و شيوايى است كه از امهات شعر آيينى در سبك اصفهانى و در زبان فارسى به حساب مىآيد . دو « تركيب‌بند علوى » او سرشار از مضامين بديع و انديشهء رنگين بوده و از غناى محتوايى بالايى برخوردار است ، تركيب چهارده بند عاشورايى او نيز در ميان آثار منظوم عاشورايى در زبان فارسى خصوصا تركيب‌بندهاى عاشورايى ، منزلت ويژه‌اى دارد . فياض بيشتر در دو قالب غزل و قصيده طبع‌آزمايى كرده و قدرت طبع و كلام خيال‌انگيز خود را در معرض بروز و ظهور قرار داده است ، اگرچه در قالب تركيب‌بند ، ترجيع‌بند ، مثنوى ، رباعى و قطعه نيز داراى آثار فاخر و ارزشمندى است . دامنهء تأثير آثار عاشورايى چون تركيب‌بند عاشورايى فياض در شمار اولين و بهترين آثار منظوم واقعهء كربلا در سبك اصفهانى است ، نمىتوان دامنهء تأثير آن را به سدهء يازدهم محدود كرد ، چرا كه آفرينش اين

--> ( 1 ) . ديوان فياض لاهيجى ، به اهتمام و تصحيح ابو الحسن پروين پريشان‌زاده چاپ اول ( شركت انتشارات علمى و فرهنگى ، تهران ، 1369 ) ، ص يازده تا چهارده . علاقمندان مىتوانند به كتبى از قبيل : روضات الجنات ، ج 4 ؛ رياض العلماء ، ج 3 ؛ ريحانة الادب ، ج 4 ؛ آتشكده آذر ، ج 2 ؛ مجمع الفصحاء ، ج 2 ؛ تذكره نصرآبادى و رياض العارفين مراجعه نمايند .